Chuyện văn hoá.

Rồng “bò” ngược

12/02/2012 3:37

Kinh Dương Vương, theo truyền thuyết, là người sinh ra Lạc Long Quân, được tín ngưỡng dân gian coi là thủy tổ của người Việt nên có nhiều nơi xây đền thờ ông.

Đền thờ và lăng Kinh Dương Vương ở thôn Á Lữ, xã Đại Đồng Thành (huyện Thuận Thành, Bắc Ninh) được công nhận là Di tích lịch sử văn hóa quốc gia năm 2008. Lễ hội lăng Kinh Dương Vương tổ chức vào ngày 18 tháng giêng, được nhân dân coi là ngày giỗ của ông.

Năm nay, du khách về dự lễ hội lăng Kinh Dương Vương được chiêm ngưỡng đôi rồng đá do một doanh nghiệp mới cung tiến cho địa phương. Đôi rồng được tạo từ đá xanh, phần cao nhất tới 1,8m, dài gần 12m, được đặt hai bên bến từ bờ sông Đuống đi thẳng lên lăng. Đông đảo người đến chiêm bái lăng đều ngưỡng mộ kích thước cùng những đường nét tạo hình trau chuốt của đôi rồng. Nhưng chẳng hiểu sao đôi rồng không chầu hướng xuống bến nước mà hùng dũng, oai phong “bò ngược” lên bờ? 

Rồng ở đền thờ Kinh Dương Vương - Ảnh: Ngữ Thiên

Đến đình, đền, miếu, quán nào trên đất nước Việt Nam, chúng ta đều đã quen mắt thấy hình (tượng) rồng chỉ chầu xuống theo hướng từ trong chính điện đi ra. Hay cùng lắm chỉ “bò ngang” trên mái khi cùng “chầu nhật” (nguyệt) hoặc “tranh châu” chứ chưa hề “bò ngược lên” theo hướng vào chính điện bao giờ. 

Hiện tượng bất thường nêu trên đã được nhiều nhà nghiên cứu sử học và lịch sử mỹ thuật lên tiếng từ cuối năm 2010, khi có rồng bò ngược lên mái đình Nam Hương (75 Hàng Trống, Q.Hoàn Kiếm, Hà Nội). Khi đó, một tiến sĩ khảo cổ học thâm niên hơn hai chục năm làm công việc trùng tu, bảo tồn di tích thốt lên rằng “đó là điều chưa từng thấy” trên các di tích. Nay lại thêm đôi rồng “bò” ở lăng thờ Kinh Dương Vương. Một khuynh hướng mới trong các công trình kiến trúc tâm linh chăng? Nghe nói cả khối nguyên liệu và các nghệ nhân tạc nên đôi rồng đều đến từ Thanh Hóa, là nơi nổi tiếng đã lâu về nghề tạo tác đá, với kinh phí khá lớn. Nhưng lại không rõ tên tác giả của đồ án “lưỡng long bò lên” này.  

“Tôi khẳng định không bao giờ có chuyện rồng bò ngược trên bậc lên xuống như vậy trong các di tích cổ của Việt Nam. Tại điện Kính Thiên, ta có thể thấy rõ rồng bò xuống như theo bước chân của nhà vua từ trên xuống. Chứ còn rồng bò ngược lại thì chả hiểu có ý gì?”.  TS Nguyễn Hồng Kiên, Viện Khảo cổ học “Rồng trên thành cầu thang trong các cung điện, lăng tẩm thì thường bò xuống mang nghĩa đón vua khi ngài đi vào. Trường hợp này, tôi chưa phê phán vì chưa hiểu nó nằm ở phần nào trong di tích. Dù thế nào về mặt văn hóa nó cũng là trường hợp khó hiểu, hy hữu”.  PGS Tống Trung Tín, Viện trưởng Viện Khảo cổ học

Ngữ Thiên

Copy từ Thanh Niên Online 12/02/2012

--> Read more..

"Tai nạn xảy ra là điều không ai mong muốn, song đừng đề cập đến trách nhiệm thuộc về ai, ngành nào, mà trách nhiệm thuộc về toàn dân". Nguyễn Đạt Tường, TGĐ Tổng Cty đường sắt VN.

--> Read more..

Chữ nghĩa.

Sang bên nhà anh bạn Toro thấy tết này "ông đồ trẻ" Toro cho chữ bạn bè coi bộ rất linh ứng, chẳng hạn năm ngoái cho cô bạn trong Hội (chẳng thấy ghi Hội gì?) chữ Hanh viết bên cạnh với ý nghĩa là hanh thông dán trước cửa buồng, quả nhiên mọi chuyện trong nhà đều suôn sẻ, vợ chồng hết hẳn chuyện cãi vả, càm ràm lẫn nhau, tiếp theo cô bạn Thu Thuỷ (Hà Nội) phấn khởi còm men thông báo: tết này đến chơi nhà thày đồ Toro xin cho cậu con trai được chữ Thăng (như nhật sơ thăng), chữ Thăng này có nghĩa là thăng hoa, thăng tiến, quả nhiên đêm trước rằm tháng giêng cậu con trai Thu Thuỷ nhận được thông báo trúng tuyển học bổng toàn phần đi Ý học thạc sỹ 2 năm, mẹ con mừng húm mở hội ăn mừng. Thế mới hay thày đồ Toro cho chữ thật là hiệu nghiệm...
Nhìn chữ Hanh của thày đồ Toro viết bên trên rất đẹp, theo lối viết chân phương, nét nào ra nét nấy, rõ ràng, nghiêm túc, thường thường người ta nói xem chữ biết người, chứng tỏ cái tâm của thày đồ rất trong sáng, (hehe, chừng nào có dịp gặp thày đồ Toro nhớ bao cà phê).
Xem thày đồToro viết thư pháp chữ Hán, tự nhiên tôi lại nghĩ đến chuyện chữ nghĩa, và định viết lan man vài điều... Chữ Hán còn gọi là chữ Nho, dĩ nhiên là của người Trung Hoa mang sang nước ta cả trên hai ngàn năm nay, cùng với việc xâm chiếm cai trị nước ta, và trong suốt quãng thời gian ấy cho đến khi chữ quốc ngữ viết theo ký tự La Tinh ra do giáo sĩ Alexandre de Rhodes sáng tạo, và được dùng thông dụng, thì chữ Hán được dùng làm thứ chữ chính trong hầu hết tất cả văn tự, chữ Nôm (Nam) sau này được hình thành bởi người nước Nam, nhưng cũng lấy chữ Hán làm gốc, chữ Hán học đã khó, chữ Nôm học lại càng khó hơn, bởi muốn học chữ Nôm trước hết phải thông hiểu chữ Hán, một chữ Nôm có khi do vài chữ Hán ghép lại, thật là... rối, cho nên chữ Hán vẫn là thứ văn tự chính trong mọi hệ thống của nước nhà, từ thi cử, cai trị, cho đến văn học...
Nói như thế để thấy rằng chữ Hán dẫu sao cũng vẫn là thứ chữ quan trọng đối với người dân Việt, cho dù bây giờ không mấy người còn biết, muốn giỏi chữ quốc ngữ, trong ngữ nghĩa, cả cách hành văn, ý tứ, câu cú... thì cần phải giỏi chữ... Hán, ở đây tôi muốn nói không hẳn giỏi là phải biết viết chữ Hán (nếu được như thế thì tốt quá), điều tiên quyết là phải nắm được ý nghĩa của những chữ có nguồn gốc chữ Hán mà trong ngôn ngữ tiếng Việt có rất nhiều... Hình như có một thời gian trước đây ở miền Bắc, để "giữ vẻ trong sáng của tiếng Việt" người ta hô hào không dùng những chữ có nguồn gốc chữ Hán, có lẽ người ta coi chữ Hán như một "tàn dư của chế độ phong kiến", thay vì dùng chữ "thuỷ quân lục chiến", người ta thay bằng "lính thuỷ đánh bộ", từ thuỷ quân lục chiến hoàn toàn viết theo âm Hán - Việt của chữ Hán, còn từ lính thuỷ đánh bộ thì chữ lính và chữ đánh là tiếng Việt, còn chữ thuỷ và chữ bộ vẫn là chữ Hán, một kiểu viết giả cầy, hoặc hoả tiễn được thay bằng tên lửa, máy bay trực thăng được thay bằng máy bay lên thẳng... Vào khoảng sau năm 75 có lần tôi khá ngạc nhiên khi nghe một anh bộ đội miền Bắc nói "chiều nay trời có khả năng mưa", thật sự ở miền Nam trước đó người ta chỉ dùng chữ "khả năng" đối với người, hoặc loài vật, tức là với những gì có tri giác, chứ không dùng cho những gì vô tri giác, kể cả trời, đất. Người ta nói "anh ta có khả năng làm việc ấy", hoặc "khả năng đánh hơi của loài chó tốt hơn con người", và người ta sẽ nói "chiều nay trời có thể mưa", nghe đơn giản hơn nhiều...
Tôi cũng thấy bây giờ trên báo chí, phương tiện truyền thông người ta dùng từ ngữ sai khá nhiều, cũng bởi mù mờ về những từ Hán - Việt, có lần tôi đọc báo thấy viết "Giáo hoàng diện kiến Tổng thống...", ý muốn nói về cuộc gặp gỡ của Giáo hoàng La Mã với tổng thống của một nước nào đó. nếu muốn dùng chữ diện kiến thì phải viết ngược lại "Tổng thống... (dù là TT Obama của nước Mỹ giàu có và hùng mạnh) diện kiến Giáo hoàng", có thể dùng một chữ Hán- Việt khác có ý nghĩa tương đương là chữ "hội kiến" để thay cho chữ "diện kiến", dùng chữ này thì viết sao cũng được "Giáo hoàng hội kiến Tổng thống..., hoặc Tổng thống... hội kiến Giáo hoàng...". Một từ khác là từ "bao biện", bây giờ người ta dùng từ bao biện với ý nghĩa "bao che và biện hộ", trong khi nghĩa gốc hoàn toàn khác, bao biện là từ để chỉ người đàn ông hay làm chuyện bao đồng, tương đương với từ "đa đoan" là để chỉ người phụ nữ quên bản thân mình để lo chuyện người khác. Từ "đổ bộ" thấy cũng dùng sai, người ta nói "quân lính Israel đổ bộ giải Gaza" trong chiến tranh thì hành động đổ quân từ đường biển lên đất liền, được gọi là đổ bộ, chẳng hạn "toán quân Mỹ đầu tiên đổ bộ lên bãi biển Đà Nẵng", hay "quân Đồng minh đổ bộ lên bãi biển Normandie", ở đây hoàn toàn chẳng có người lính Israel nào đi bằng tàu bè vào giải Gaza bằng đường biển, vượt đường biên giới trên đất liền vào nước khác không được gọi là đổ bộ...
Phải nói bây giờ người ta dùng sai từ ngữ rất nhiều, nhất là từ Hán - Việt, trên đây chỉ là một vài thí dụ...

--> Read more..

Muốn nghe quan họ ....

Chủ Nhật, 05/02/2012, 07:37 (GMT+7)

“Muốn nghe quan họ, đừng về Hội Lim”?

TT - Một nhà nghiên cứu văn hóa dân gian đã xót xa thốt lên như vậy sau mấy mùa đi Hội Lim (huyện Tiên Du, Bắc Ninh) trở về.

“Diễu hành quan họ” để lập kỷ lục - Ảnh: Hà Hương

Hội Lim năm 2012 vào chính hội ngày 13 tháng giêng âm lịch (tức ngày 4-2), tỉnh Bắc Ninh đã tỏ ra quyết liệt dứt điểm vấn nạn ăn xin, chèo kéo du khách... Nhưng câu "người ở đừng về" oang oang đến vô duyên bằng loa mở hết công suất liệu còn níu nổi chân người?

"Chị Hai nhí" xin tiền

Rét căm căm. Trong một lán trại sơ sài, cô bé Mai Chi 3 tuổi vừa run vừa lập bập hát mấy câu quan họ. Nếu quên lời thì có hẳn một liền chị cầm micrô ngồi sau hát lấp vào. Cứ thế, một buổi sáng Mai Chi diễn đến mấy lượt. Trước mỗi lần biểu diễn của bé Mai Chi, một liền anh lớn tuổi giới thiệu: Ở làng quan họ chúng em, cháu bé 3 tuổi biết mặc áo mớ ba mớ bảy cũng được gọi là liền chị. Sau đây đến phần trình diễn của "chị Hai nhí", kính mong quý khách vui lòng ủng hộ.

Trong lớp áo mỏng, "chị Hai nhí" một tay cầm nắm tiền, tay cầm micrô hát điệu giao duyên mà khuôn mặt vẫn chưa hết ngơ ngác. Sau mỗi tiết mục của bé Mai Chi, lán của CLB quan họ Thôn Lương, xã Tri Phương đông hẳn so với các lán bạn, số tiền khách bỏ vào cơi trầu cũng nhiều hơn. Tranh thủ lúc đông khách, một liền chị cầm cơi trầu đi dạo qua để vừa mời trầu vừa xin tiền du khách. Ở giữa lán, một chiếc nón quai thao cũng được ngả ra, phần để trầu, phần để tiền của du khách.

Một "chị Hai nhí" mới 3 tuổi, hát đôi ba câu quan họ chưa rành lại trở thành giọng ca chính cho buổi biểu diễn của một CLB xứ quan họ. Không mấy ai thương "chị Hai" rét co ro, ngơ ngác đứng hát. Chỉ thấy mọi người vỗ tay rồi hào hứng chạy vào lán, nhét vào tay cô bé tờ 5.000, 10.000, cao nhất là 20.000 đồng. Nhiều người còn đứng hẳn phía ngoài, cầm tờ tiền vẫy vẫy để "chị Hai nhí" ra nhận. Lúc nhiều quá thì người lớn, liền anh, liền chị ngồi sau còn ra nhận giúp hoặc lúi húi nhặt tiền "chị Hai nhí" đánh rơi dưới chân. Chứng kiến toàn bộ buổi diễn, chị Thanh Vân (Hà Nội) chỉ còn biết thở dài: "Tôi thấy chả khác hình ảnh của mấy em bé bị lợi dụng đi ăn xin ngoài phố. Không biết bố mẹ cháu bé ở đâu?".

Từ Hội Lim thành... hội chợ

Tâm lý đông thì vui khiến nhiều người chen chúc, mỏi mệt trên đồi Lim ngày chính hội 13 tháng giêng. Ở mỗi lán quan họ, loa mở hết công suất "quyết không thua kém lán bạn". "Chưa kịp nghe hết câu quan họ bên lán này thì câu hát bên lán kia "nhảy" vào tai. Tân cổ giao duyên đều có cả" - chị Xuyến (Bắc Ninh) than thở. Càng về trưa, đồi Lim chẳng khác gì cái hội chợ bởi tiếng người nói lao xao, loa phát thanh của huyện phát các bài hát mới về quan họ, lán quan họ cũng mở loa, rồi thêm cả loa của dân phòng đi kiểm tra nhắc nhở đội bán hàng rong...

Nhà nghiên cứu Bùi Trọng Hiền chia sẻ: "Hội Lim ngày xưa đơn giản chỉ là những liền anh liền chị gặp nhau tìm hiểu, hát chung nhẹ nhàng, tình cảm chứ đâu vỡ ra như cái chợ trời thế này. Nhiều người đến quậy tí cho vui chứ cũng chẳng cần biết quan họ thế nào".

Cũng trong sáng 13 tháng giêng, kỷ lục nhiều người mặc trang phục quan họ và cùng hát quan họ đã được xác lập. Hơn 3.000 người được chia thành bốn đội cùng hát đồng ca các bài: Khách đến chơi nhà, Mời nước, mời trầu và kết thúc bằng bài Giã bạn. Một màn đồng ca khá trật tự trong vòng vây của lực lượng công an và hệ thống rào chắn kỹ càng.

Ông Nguyễn Hữu Trọng (chủ tịch Hội Những người yêu dân ca quan họ Bắc Ninh) cho biết: "Chúng tôi tổ chức rất nghiêm chỉnh, ngay sau khi chương trình kết thúc, các liền anh liền chị sẽ tập kết ra xe, ai về nhà nấy". Một cuộc diễu hành. Bởi theo quan sát, trừ một vài liền anh, liền chị cầm micrô hát, lực lượng còn lại chỉ có mỗi nhiệm vụ đứng trước sân khấu và... đợi xác lập kỷ lục.

Theo ông Trần Quang Ứng - trưởng ban chỉ đạo Hội Lim, buổi xác lập kỷ lục nằm trong kế hoạch bảo tồn và phát huy giá trị của quan họ theo cam kết với Tổ chức Unesco. Tuy nhiên, GS.TSKH Tô Ngọc Thanh cảnh báo: tỉnh Bắc Ninh không thể coi kỷ lục hàng nghìn người hát quan họ là thành quả bảo tồn di sản. Ðấy chỉ là hoạt động quần chúng hội hè vui vẻ thôi. Trách nhiệm của người quản lý là phải tuyên truyền cho người dân hiểu giá trị, vẻ đẹp của quan họ là gì, chứ không phải hát quan họ đồng thanh như thế.

“Chị Hai nhí” xin tiền - Ảnh: Hà Hương Mang câu chuyện “chị Hai nhí” đi hỏi ban chỉ đạo Hội Lim thì nhận được ánh mắt hết sức kinh ngạc: “Hoàn toàn không có chuyện đó. Người quan họ thanh lịch lắm, không làm thế đâu. Năm nay chúng tôi chỉ đạo rất kiên quyết việc ngả nón đựng tiền và các hiện tượng câu khách kiểu này”. Đưa dẫn chứng cụ thể, ban chỉ đạo Hội Lim cũng “hứa” sẽ kiểm tra và xử lý. Nhưng ghi nhận của Tuổi Trẻ cả hai ngày 12 và 13 tháng giêng, màn hát của “chị Hai nhí” vẫn diễn ra đều đặn. Những lời quan họ tình tứ vẫn cứ được truyền đi từ miệng cô bé 3 tuổi sớm bị người lớn ép thành “chị Hai”.

HÀ HƯƠNG

Bài viết  trên được copy từ Tuổi Trẻ Online ngày hôm nay (5/2/2012), lại thêm một thông tin rất đáng thất vọng về những gì được gọi là lễ hội bây giờ, mà ở đất nước ta theo ghi nhận một năm có đâu những bảy, tám ngàn lễ hội lớn nhỏ khắp nơi nơi từ Nam chí Bắc... Mới hôm qua hôm kia tôi đọc một tờ báo nói về hội vật làng Sình ở Huế, bây giờ rất đìu hiu vắng vẻ chẳng còn mấy người đến xem, trong khi những năm về trước luôn đông nghẹt người về dự, bởi vì hội vật  này đã đánh mất đi những nét lễ hội dân gian truyền thống, thay vào đó là cách tổ chức manh mún chủ yếu là để tìm cách... kinh doanh, mà thực chất là móc túi khách thập phương đến dự lễ hội. May thay người dân Huế có lẽ đa phần còn giữ được những nét truyền thống cho nên đã tẩy chay...

Nhìn lại những bài báo viết cũng mới đây trên báo TT, TN... về những lộn xộn, thiếu văn hoá, phản tín ngưỡng ở những nơi nổi tiếng ngày xưa như chùa Hương, Yên Tử... trong những ngày đầu năm, hoặc lễ phát ấn đền Trần tại những tỉnh phía Bắc (có đến 3 tỉnh tổ chức phát ấn, phát lương), mặc cho những nhà văn hoá, sử học, nghiên cứu... chỉ ra rằng cha ông ta ngày xưa chẳng bao giờ có chuyện phát ấn, phát lương (lương thực, vài hạt bắp đựng trong một cái túi) tràn lan như thế, nhất là chuyện này được hiểu là xin được một cái ấn là sẽ may mắn trong việc thăng quan tiến chức, xin được một túi lương là sẽ no đủ..., và việc phát ấn phát lương này chỉ bị biến tướng trong thời gian gần đây, khi có chủ trương nhà nước hoá lễ hội. Nhưng tại sao lại có những biến tướng ấy, có phải vì lòng thành kính đối với tiền nhân không? Có phải vì muốn gìn giữ và phát huy văn hoá không? Có phải vì để đáp ứng cái ước muốn của người dân không? (cho dù với bất cứ ai biết suy nghĩ thì đây chỉ là chuyện nhảm, tin nhảm và thực hiện nhảm), vậy thì tại sao lại thế? Và  bất cứ ai cũng có thể trả lời, tại cái nguồn thu trong chuyện này quá lớn, chỉ một lý do duy nhất ấy, và nguồn thu này đi đâu? May ra chỉ...  Đức thánh Trần mới biết!

Hội Lim như bài báo viết bên trên, và đa số những gì gọi là lễ hội được tổ chức bây giờ, có lẽ cũng không nằm ngoài cái mục đích tối thượng cuối cùng này...

--> Read more..

Hết tết.

Hôm nay đã là 11 tháng giêng, hết mùng, hết tết, chứ không phải như có kẻ nói "hết mùng tới... mền", cũng như xã hội nông nghiệp khi xưa "Tháng giêng là tháng ăn chơi...", tha hồ đình đám nhậu nhẹt lu bù..., đối với nhiều người có lẽ vẫn còn ít nhất rằm tháng giêng là ngày rằm lớn trong năm, còn gọi là tết Nguyên tiêu, ngày này đình chùa lại mù mịt nhang khói..., và đối với một số người nhất là các bà các chị tiểu thương ở chợ, tháng giêng là tháng hành hương, sau những ngày tết vất vả lo toan hàng họ... buôn bán chặt chém trong mấy ngày tết, ra giêng thảnh thơi họ thường tụ tập rủ nhau hành hương chùa chiền, để cầu xin năm mới buôn may bán đắt bằng... năm bằng mười năm cũ... .
Để coi bản thân tôi đã làm được gì trong những ngày nghỉ tết? Năm nay được nghỉ khá dài ngày, nhiều người chọn giải pháp đi chơi xa, kể ra được thế thì hay quá, nhưng tôi chỉ loanh quanh ở Saigon, ngoài chuyện đương nhiên là thăm hỏi người thân, tôi đã ghé được chợ hoa ở công viên 23 tháng 9, kế bên khu phố Tây, ngày xưa là nhà ga xe lửa Saigon, chợ hoa này là "hậu thân" của chợ hoa Nguyễn Huệ khi xưa, nơi những nhà vườn trực tiếp chở cây cảnh đến bán, đa số họ là những nhà vườn thuộc miệt vườn miền Tây, buôn bán rất chất phác, dễ thương... nhiểu khi họ thấy chợ hoa vui quá bỏ đi đâu mất tiêu, người mua lựa được một chậu cúc hay một chậu tắc ưng ý, chờ mãi chẳng thấy chủ hàng đâu cả... .
Thêm được cái Hội hoa xuân ở công viên Tao Đàn, cũng như mọi năm Hội hoa xuân trưng bày hoa kiểng của các nhà vườn, nghệ nhân... cả những đá kiểng, cây gỗ khô có những hình thù kỳ dị... một nơi xem chơi cho đủ bộ tết. Tiếp nữa là đường hoa Nguyễn Huệ, nơi xưa kia là chợ hoa, đường hoa Nguyễn Huệ khác với chợ hoa ở công viên 23 tháng 9 hay Hội hoa xuân Tao Đàn, nơi này nặng về nghệ thuật sắp đặt, rất đông người đến nhất là trong những ngày tết mùng 1, 2, 3..., không còn chỗ chen chân, thật sự tôi không thích đường hoa Nguyễn Huệ gì mấy, cái được nhất ở nơi này theo tôi không phải là hoa, hay cách sắp đặt, mà chính là cái ý thức của dân Saigon, không hề có cảnh xô đẩy dù rất đông người, không hề bẻ hoa hay chui rào vào chụp hình, bảo vệ rất ít khi phải nhắc nhở ai... Có lẽ đây là một điểm son cho người Saigon....
Ngoài những nơi vui chơi tết tôi còn đến, năm bảy ngôi chùa Việt, năm bảy ngôi chùa Tàu, đình, đền, miếu..., đủ cả, quên cả nhà thờ đạo Thiên chúa, nơi để tro cốt bà cụ của tôi, gia đình tôi có vẻ như... đạo Dừa, tôi có tên thánh, bà cụ tôi để cốt ở nhà thờ, bà xã tôi có pháp danh, bên gia đình vợ tôi thờ vong người đã khuất ở chùa, cu cậu con trai tôi có họ thánh, khoán cho đức thánh Trần từ nhỏ, thỉnh thoảng cả gia đình tôi có đến nhà thờ, chùa, đền... thật là hoà đồng tôn giáo, theo như ông bạn Bulukhin là để tiến tới một thế giới đại đồng... .
Có điều đi đến đâu trong mấy ngày tết tôi cũng thấy người ta nhang khói dữ quá, đốt sống chết, đa số nơi những đình chùa lúc nào cũng... bốc lửa, người ta đốt gì mà đốt lắm thế và cũng cầu gì mà cầu nhiều thế, mỗi người cứ vô tư một bó nhang to rực lửa cắm khắp nơi, cho dù chưa kịp quay mặt đi đã có người gom quẳng vào thùng nước, và cùng với vô số bàn thờ là vô số hòm công đức, nhiều cái là két sắt khoá số khoá điện tử mới toanh... hoà cùng hòm công đức là những bàn cúng sao, cầu an, giải hạn... Kế đô, La hầu, Thái bạch... Tam tai... có cả cho phép bán nhà, làm ăn, tình duyên gia đạo... Dĩ nhiên tín chủ phải hoan hỉ móc hầu bao, nhẹ nhàng thì tuỳ hỷ, có nơi giá cả đàng hoàng, cứ theo đó mà tính toán..., có người cầu an cho mấy người trong gia đình thấy móc túi cả bạc triệu... .
Thế là hết tết, lại chờ gần bốn trăm ngày nữa, năm nay nhuần hai tháng 4...

--> Read more..